Sosyal Beceri Eğitimi Nedir, Kimler İçin Uygundur?
Sosyal beceri eğitimi; arkadaşlık kurma, sohbet ve iletişim becerilerinin yapılandırılmış biçimde çalışıldığı bir süreçtir. Kimler için uygun olduğunu anlattık.
Sosyal beceriler, bir çocuğun başkalarıyla iletişim kurarken kullandığı günlük becerilerdir: bir arkadaşa nasıl katılacağını bilmek, sohbet başlatıp sürdürmek, sırasını beklemek, anlaşmazlığı çözmek. Bu beceriler bazı çocuklarda kendiliğinden gelişir; bazıları içinse ayrıca öğrenilmesi ve çalışılması gerekir.
Sosyal beceri eğitimi tam da bu noktada devreye girer. Çocuğun zorlandığı becerileri küçük, öğretilebilir adımlara ayırır ve bu adımları yapılandırılmış biçimde, tekrar ederek çalışır. Amaç, becerinin yalnızca çalışma odasında değil, gerçek yaşamda da kullanılabilir hâle gelmesidir.
Sosyal beceri eğitiminde neler çalışılır?
Çalışılan beceriler her çocuğun ihtiyacına göre belirlenir. Sık ele alınan başlıklardan bazıları şunlardır:
- Bir gruba ya da oyuna katılma
- Sohbet başlatma, sürdürme ve uygun biçimde bitirme
- Karşıdakinin bakış açısını ve niyetini fark etme
- Anlaşmazlık, eleştiri ve "hayır" cevabıyla baş etme
- Şaka, mizah ve sosyal ipuçlarını anlama
Bu beceriler rol oyunları, sosyal hikâyeler ve akranla birlikte yapılan uygulamalarla çalışılır; böylece çocuk yeni beceriyi güvenli bir ortamda deneyerek öğrenir.
Kimler için uygundur?
Sosyal beceri eğitimi, akran ilişkilerinde zorlanan çocuk ve gençler için uygundur. Bu ihtiyaç otizm, DEHB ya da öğrenme güçlüğü gibi farklı gelişimsel tablolarla birlikte görülebileceği gibi, herhangi bir tanı olmadan da ortaya çıkabilir. Belirleyici olan tanı değil, çocuğun sosyal ilişkilerde yaşadığı zorlanmadır.
Merkezimizde bu alandaki çalışmalar, kanıta dayalı PEERS® Sosyal Beceri Eğitimi ve grup çalışmaları yoluyla yürütülür. Her iki çalışmada da hedef, öğrenilen becerinin okulda, oyunda ve arkadaşlık ilişkilerinde gerçekten kullanılabilmesidir.
Belirleyici olan tanı değil, çocuğun sosyal ilişkilerde yaşadığı zorlanmadır.